Wydawnictwo medyczne Cornetis

Wydawnictwo medyczne

+48 71/ 792 80 77 sekretariat@cornetis.pl

Oferta dla wydawnictw - SYSTEM CORPRESS

Artykuły medyczne

Tytuł: Sprawozdanie z EuroEcho 9 - Dziewiątego Kongresu Europejskiego Towarzystwa Echokardiograficznego. Florencja, 7-10.12.2005 r.

Autor:
Piotr Lipiec, Łukasz Chrzanowski, Paulina Wejner-Mik, Jarosław D. Kasprzak
Typ:
type 5
Język:
PL
Czasopismo:
Polski Przegląd Kardiologiczny
Rok:
2006
Tom:
8
Numer:
1
Strona początkowa:
76
Strona końcowa:
77
ISSN:
1507-5540
Słowa kluczowe:
sprawozdanie
Czytaj

Tradycją stał się już fakt, że na początku grudnia echokar-diografiści z całego praktycznie świata spotykają się na dorocznym Kongresie Europejskiego Towarzystwa Echokardiograficznego, gdzie prezentowane są wyniki najnowszych badań i wyznaczane kierunki rozwoju tej dziedziny kardiologii. W 2005 r. spotkanie to odbyło się po raz dziewiąty, tym razem we Florencji. Omawiane nowoczesne technologie kontrastowały, ale też były znakomicie uzupełniane przez malowniczą scenerię historycznej Florencji, same obrady również miały miejsce w historycznej Fortezza da Basso. Tradycyjnym elementem inauguracji Kongresu jest prestiżowy wykład Euroecho Lecture. Podczas dziewiątego kongresu nosił on tytuł „Echocardiography in systolic and diastolic he-art failure" i został wygłoszony przez Jae K. Oh z Rochester w USA. Prezenter podkreślił, nie bez satysfakcji, że od pewnego już czasu jesteśmy świadkami zastępowania wielu pomiarów zarezerwowanych dotychczas w kardiologii dla badań inwazyjnych przez ocenę echokardiograficzną. Należy tu wymienić pomiar rzutu serca, gradientów przezzastawkowych, ciśnienia w krążeniu płucnym, gradientu w drodze odpływu lewej komory. Niezwykle przydatnym elementem badania echokardiograficznego staje się również ocena ciśnienia napełniania lewej komory, wyrażonego pośrednio przez ciśnienie zaklinowania w kapilarach płucnych (PCWP - pulmonary capillańes we-dge pressure). Wzrost wartości wymienionych parametrów stanowi nieodłączną cechę niewydolności krążenia bez względu na etiologię. Szczególne znacznie ma więc nieinwazyjna ocena ciśnienia napełniana w grupie chorych z objawami niewydolności krążenia i zachowaną prawidłową czynnością skurczową lewej komory. Z punktu widzenia echokardiograficznego wzrost PCWP jest możliwy do stwierdzenia stosunkowo prostymi metodami, takimi jak pomiar stosunku prędkości fali szybkiego napełniania do prędkości wczesno-rozkurczowej pierścienia mitralnego(E:E')oraz pomiar opóźnienia początku rozkurczowego wychylenia pierścienia w stosunku do początku napływu mitralnego (TE-TE). Na uwagę zasługuje ciągły rozwój tkankowej echokardiografii doplerowskiej z doplerowskim obrazowaniem regionalnego odkształcenia {strain) i szybkości odkształcenia {strain ratę) mięśnia sercowego oraz z niezwykle obiecującą, niedawno wprowadzoną techniką oceniającą odkształcenie mięśnia sercowego w dwóch wymiarach (2D strain). W pracy Helle-Valle i wsp. wykazano, że wyniki uzyskiwane za pomocą techniki 2D strain wykazują wysoką korelację z uznawanym za metodę referencyjną rezonansem magnetycznym (MRI-tagging). Natomiast Jeng i wsp. przedstawili pracę, w której w grupach zdrowych ochotników i chorych z angiograficznie potwierdzoną chorobą niedokrwienną serca, oceniano spoczynkowe odkształcenie 16 segmentów. Autorzy stwierdzili, że zarówno wartość średnia, jak również dane z poszczególnych segmentów pozwalały skutecznie różnicować pomiędzy prawidłowym i objętym niedokrwieniem mięśniem sercowym. Herbots i wsp. zastosowali analizę strain dla oceny wpływu leczenia pacjentów po przebytym zawale mięśnia sercowego dowieńcową in-fuzją komórek macierzystych na regionalną funkcję mięśnia sercowego po 4-miesięcznym okresie obserwacji. Wykazali oni, iż u pacjentów z zawałami obejmującymi ponad 20% mięśnia lewej komory terapia ta istotnie poprawia regionalne odkształcenie w segmentach dotkniętych zawałem w porównaniu do grupy leczonej placebo. Jak wskazują wyniki badań Pacileo i wsp. przeprowadzonych w grupie pacjentów po chirurgicznym leczeniu tetralogii Fallota analiza strain i strain ratę pozwala również na szczegółową ocenę funkcji prawej komory. Dzięki wynikom licznych prac naukowych echokardiografia trójwymiarowa (3D) ma już od kilku lat ustaloną pozycję w panelu badań obrazowych. Wciąż jednak pojawiają się kolejne doniesienia o nowych możliwościach tej techniki, pozwalających na jeszcze precyzyjniejszą diagnostykę chorób serca. Dobrym przykładem może być praca Kobayakawa i wsp., w której wykazano, iż techniki trójwymiarowe umożliwiają dokładniejszą ocenę objętości lewego przedsionka niż obecnie stosowane techniki 2D powodujące niedoszacowanie mierzonych objętości o 23-32%. Natomiast Van den Bosch i wsp. przedstawili wyniki badań wskazujące, że u pacjentów z wadami wrodzonymi serca i nieprawidłowym kształtem lewej komory, wyniki oceny masy mięśnia lewej komory za pomocą echokardiografii 3D czasu rzeczywistego, wykazują wysoką zgodność z pomiarami wykonywanymi technikami rezonansu magnetycznego (r=0,98) przy dużej zgodności pomiędzy wynikami uzyskiwanymi przez różnych badaczy (r=0,99). ?cisło i wsp. porównując wyniki zastosowania echokardiografii obciążeniowej z użyciem obrazowania 3D w czasie rzeczywistym i standardowej dwuwymiarowej echokardiografii obciążeniowej w grupie pacjentów z podejrzeniem choroby niedokrwiennej serca stwierdzili, iż techniki 3D pozwalają na poprawę czułości i swoistości echokardiograficznego testu dobutaminowego. Przydatność echokardiografii 3D w ocenie morfologii serca została już wielokrotnie potwierdzona w różnych grupach pacjentów. Przykładem kolejnego doniesienia wskazującego na możliwości tej techniki jest praca Roemera i wsp., w której wykazano możliwość zastosowania przezklatkowej echokardiografii 3D czasu rzeczywistego dla precyzyjnej oceny lokalizacji, kształtu i rozmiaru ubytku w przegrodzie międzykomorowej u pacjentów ze złożonymi wadami serca kwalifikowanych do leczenia chirurgicznego. Wciąż mało poznanym i bardzo ciekawym zastosowaniem metod 3Djest analiza synchronii skurczu mięśnia lewej komory. Jak wskazują wyniki badań Lafitte i wsp. echokardiografia 3D czasu rzeczywistego pozwala na szybką, wiarygodną i powtarzalną ocenę asynchronii wewnątrzkomorowej, a optymalizacja opóźnienia międzykomorowego przeprowadzana w oparciu o dane uzyskiwane tą drogą prowadzi do istotnej poprawy pojemności minutowej i zmniejszenia niedomykal-ności mitralnej. Liodakis i wsp. porównując wyniki zastosowania technik 3D i doplerowskiej echokardiografii tkankowej dla oceny asynchronii skurczu stwierdzili, że wyniki uzyskiwane za pomocą obu tych metod są porównywalne, przy czym echokardiografia 3D pozwala na uwzględnienie większej liczby segmentów mięśnia lewej komory i zapewnia większą powtarzalność wyników. Natomiast Kapetanakis i wsp. przedstawili rezultaty zastosowania nowej techniki analizy synchronii serca opartej o dane 3D - Contraction Front Mapping, pozwalającej na wizualizację rozprzestrzeniania się fali skurczu w jamie lewej komory. Jej przydatność u pacjentów kwalifikowanych i poddawanych terapii resynchronizacyjnej wymaga jednak dalszych badań. Spośród wykładów poświęconych leczeniu resynchronizu-jącemu na uwagę zasługuje wystąpienie Sogaarda, w którym podkreślił on znaczenie prawidłowego ustawienia opóźnienia przedsionkowo-komorowego u chorych z CRT. Omawiany parametr wpływa na odpowiednie wydłużenie czasu napełniania lewej komory i wten sposób potencjalnie zwiększa skuteczność hemodynamiczną serca. Natomiast Yu przedstawił wstępne dane, które wskazują na istotne korzyści terapii resynchroni-zującej polegającej na wszczepieniu elektrody komorowej jedynie w zatoce wieńcowej, bez konieczności umieszczania drugiej elektrody w prawej komorze. Ograniczeniem tej metody jest większe ryzyko dyslokacji elektrody lewokomorowej niż w przypadku elektrody tradycyjnej, co ogranicza zastosowanie jej u pacjentów rozrusznikozależnych. Badania kontrastowe cieszą się rosnącym zainteresowaniem, zaś wyniki wielu prac potwierdzają ich duże diagnostyczne i prognostyczne znaczenie u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca. Kolejnych dowodów na kliniczne korzyści płynące z ich zastosowania dostarczyły badania Moraesa i wsp., w których wykazano, iż obciążeniowa echokardiografia perfu-zyjna z adenozyną ma bardzo wysoką negatywną wartość pre-dykcyjną dla zgonów sercowych i zawałów niezakończonych zgonem w odległej obserwacji pacjentów z podejrzewaną lub potwierdzoną chorobą wieńcową. Galiuto i wsp. przedstawili wyniki wieloośrodkowego, randomizowanego badania oceniającego znaczenie środka kontrastowego u chorych z przetrwałym uniesieniem odcinka ST w ostrym zawale mięśnia sercowego po skutecznej pierwotnej angioplastyce. Badanie kontrastowe wykonano u 109 chorych w pierwszej dobie po skutecznej angioplastyce oraz po 3-miesięcznym okresie obserwacji. Badanie wykonane w pierwszej dobie po angioplastyce wykazało podobny stopień uszkodzenia mikrokrążenia wieńcowego i funkcji mięśnia lewej komory u chorych z przetrwałym uniesieniem odcinka ST i bez niego. Natomiast po 3-miesięcznym okresie obserwacji jedynie u chorych z przetrwałym uniesieniem odcinka ST nie nastąpiła poprawa funkcji mikrokrążenia wieńcowego i mięśnia sercowego oraz nastąpiło poszerzenie lewej komory. Gabrielli i wsp. starali się znaleźć optymalny czas po zawale mięśnia sercowego dla wykonania badania kontrastowego celem oceny uszkodzenia krążenia wieńcowego w przewidywaniu wystąpienia pozawałowego poszerzenia lewej komory. Kontrastowe badanie echokardiograficzne wykonano w pierwszej dobie i tydzień po pierwotnej angioplastyce. Po 3--miesięcznym okresie obserwacji 35% chorych miało poszerzoną jamę lewej komory przy współistniejącym braku poprawy perfuzji i funkcji lewej komory w kolejno wykonanych badaniach. U pacjentów bez poszerzenia lewej komory stwierdzono wyraźną poprawę perfuzji (p