Wydawnictwo medyczne Cornetis

Wydawnictwo medyczne

+48 71/ 792 80 77 sekretariat@cornetis.pl

Oferta dla wydawnictw - SYSTEM CORPRESS

Artykuły medyczne

Tytuł: Współczesne osiągnięcia w badaniach nad cytomegalią

Autor:
Bogusław Szumera, Brunon Lalik, Robert Szlęk
Język:
PL
Czasopismo:
Przegląd Pediatryczny
Rok:
2006
Tom:
36
Numer:
1
Strona początkowa:
51
Strona końcowa:
63
ISSN:
0137-723X
Słowa kluczowe:
wirusy, cytomegalia
Czytaj

Wirus cytomegalii (CMV), należący do rodziny Herpesńridae, jest istotną przyczyną zachorowań i śmiertelności w różnych przypadkach klinicznych. Może on oddziaływać na ludzi w każdej grupie wiekowej. Badania epidemiologiczne wskazują na szerokie rozpowszechnienie wirusa cytomegalii w środowisku naturalnym człowieka. Odsetek osób z obecnością przeciwciał dla wirusa CMV waha się w granicach 40-80%, a w niektórych badanych populacjach wynosi nawet 100%. Wirus CMV może być obecny w płynach ustrojowych, takich jak krew, pokarm kobiecy, ślina, nasienie, mocz czy stolec. Zakażenie tym szeroko rozpowszechnionym wirusem u zdrowego gospodarza przebiega zwykle bezobjawowo. Takie bezobjawowe zakażenia stanowią duże zagrożenie dla seronegatywnych kobiet ciężarnych, a u osób z obniżoną odpornością oraz u rozwijającego się płodu wirus CMV może stać się przyczyną ogniskowej lub rozsianej choroby. Klinicznie choroba taka manifestuje się zapaleniem płuc, siatkówki, wątroby, jelit oraz schorzeniami neurologicznymi, a w przypadku zakażeń pierwotnych wywołuje zespół chorobowy, podobny do mononukle-ozy zakaźnej z gorączką, splenomegalią zaburzeniami czynności wątroby, rzadziej z żółtaczką. Najczęstszą przyczyną zakażeń płodowych są wrodzone zakażenia wirusem cytomegalii, które stwierdza się u około 0,4-2,2% noworodków. Konsekwencją zakażenia może być urodzenie noworodka chorego lub z zespołem wad wrodzonych. Zakażenia wirusem cytomegalii mają też ciężki przebieg u osób leczonych immunosupresyjnie oraz u chorych z nabytym lub wrodzonym zespołem upośledzonej odporności, czy też u osób po transplantacji narządów. Wyróżniamy następujące typy infekcji CMV: infekcja pierwotna (bezobjawowa), infekcja utajona (latencja wirusa), reaktywacja infekcji oraz reinfekcja (inny serotyp wirusa CMV). Obecnie stosuje się następujące metody wykrywania i monitorowania aktywności infekcji CMV: badania serologiczne stanu immunologicznego (IgM, IgG) oraz badania aktywnej infekcji, czyli tzw. wiremii (histologiczne, hodowla wirusa, wykrywanie antygenemii pp65 wirusa w monitorowaniu aktywnej infekcji oraz metoda amplifikacji PCR i hybrydyzacji docelowego DNA wirusowego), a także metody kolorymetryczne, metodę immunoenzymatyczną i metodę redukcji namnażania wirusa. Możliwości leczenia farmakologicznego i immunoprofi-laktyki cytomegalii mają pewne ograniczenia — pojawiają się szczepy oporne na stosowane do tej pory chemioterapeutyki oraz wpływające toksycznie na organizm, istnieje też ryzyko ewentualnego onkogennego działania szczepionek. Choć metody in vitro pozwalająoszacować toksyczność leków w liniach komórkowych, to rezultaty te mogą znacząco różnić się od uzyskanych in vivo, co zmusza do poszukiwania nowych rozwiązań. Duże nadziej e pokładane są w zastosowaniu gancyklowiru (GCV) (Cymevan), będącego niecyklicznym analogiem nukleozydowym 2'deoksy-guanozyny. Obecnie wzrasta ilość preparatów antywirusowych, które sprawdzają się w terapii jako bezpieczne i skuteczne. Powstaje i wciąż jest doskonalona coraz większa ilość specjalistycznych, komercyjnych testów laboratoryjnych, pozwalających na szybką identyfikację i monitoring infekcji i efektów leczenia CMV. Wciąż jednak istotna jest ogromna rola profilaktyki zakażenia (szczególnie w grupach ryzyka) oraz wczesne wykrywanie infekcji i monitorowanie leczonych pacjentów seropozytywnych, a wysiłki badaczy zmierzają w kierunku opracowania skutecznej szczepionki.