Wydawnictwo medyczne Cornetis

Wydawnictwo medyczne

+48 71/ 792 80 77 sekretariat@cornetis.pl

Oferta dla wydawnictw - SYSTEM CORPRESS

Artykuły medyczne

Tytuł: Stan zdrowia psychicznego i poczucie własnej skuteczności u matek dzieci żywionych parenteralnie

Autor:
Kamila Zych
Język:
PL
Czasopismo:
Pediatria Współczesna Gastroenterologia, Hepatologia i Żywienie Dziecka
Rok:
2007
Tom:
9
Numer:
1
Strona początkowa:
55
Strona końcowa:
58
ISSN:
1507-5532
Słowa kluczowe:
żywienie parenteralne, choroba przewlekła, stan zdrowia psychicznego, poczucie własnej skutecznoścżywienie parenteralne, choroba przewlekła, stan zdrowia psychicznego, poczucie własnej skuteczności, wsparcie psychologiczne, wsparcie psychologiczne
Czytaj

Wprowadzenie: W literaturze psychologicznej bardzo dużo miejsca zajmują opracowania dotyczące problematyki choroby przewlekłej. Popularne jest ujęcie teoretyczne, w którym chorobę traktuje się jako sytuację stresową, a zachowania związane z chorowaniem i leczeniem jako zachowania radzenia sobie ze stresem. Stres związany z chorobą dziecka dotyczy całej rodziny. Reakcje rodziców (najczęściej matek) i ich zdolności radzenia sobie ze stresem zależą od ich własnej kondycji fizycznej i psychicznej, a także od możliwości i rozmiarów wsparcia ze strony najbliższego otoczenia. Przeciążenie emocjonalne u matek skutkujące objawami psychopatologicznymi to niepokojące zjawisko, gdyż to właśnie one najczęściej odpowiadają za opiekę nad chorym dzieckiem i wykonywanie czynności związanych z żywieniem parenteralnym. Cel pracy: Ocena stanu zdrowia psychicznego i poczucia własnej skuteczności u matek dzieci żywionych parenteralnie. Materiał i metodyka: Analizą objęto dotychczas 35 matek dzieci żywionych pozajelitowo, hospitalizowanych i żywionych pozajelitowo w Klinice Żywienia Instytutu - Pomnik "Centrum Zdrowia Dziecka" w Warszawie (IP-CZD). Kwestionariusz: Ocena zdrowia psychicznego według D. Coldberga: 12 pytań dotyczących ogólnego stanu zdrowia psychicznego (CHQ12) oraz 28 pytań dotyczących symptomów somatycznych, niepokoju, bezsenności, zaburzeń funkcjonowania i symptomów depresji (CHQ28). Skala uogólnionej własnej skuteczności (CSES) - według R. Schwarzera, M. Jeruzalem i Z. Juczyńskiego - 10 stwierdzeń mierzy siłę ogólnego przekonania jednostki o skuteczności radzenia sobie z trudnymi sytuacjami i przeszkodami. Wyniki: Wyniki Kwestionariusza Ogólnego Stanu Zdrowia w wersji skróconej (CHQ12) wskazują, że połowa badanych matek ma cechy zaburzeń psychicznych. Uzyskane za pomocą rozszerzonej wersji wyniki pozwalają zidentyfikować rodzaj zaburzeń i tak: 1) u 65% matek zaburzenia snu, rozdrażnienie, napięcie, złość; 2) u 35% matek występowanie objawów somatycznych; najczęściej były to bóle głowy, wyczerpanie, ogólne osłabienie; 3) u 35% matek symptomy depresji, tj. myśli o śmierci, byciu bezwartościową osobą; 4) u 30% zaburzenia funkcjonowania, tj. dezorganizacja życia codziennego, brak zadowolenia. Oceniając poczucie własnej skuteczności uzyskano następujące rezultaty kwestionariusza CSES: 1) u 80% matek niskie poczucie własnej skuteczności (wynik poniżej 4 stena); 2) u 5% matek uzyskano wyniki przeciętne; 3) 15% matek charakteryzowało się wysokim poczuciem własnej skuteczności (wyniki powyżej 7 stena). Wnioski: 1. Przeprowadzone badania wskazują, że matki dzieci żywionych pozajelitowo są szczególnie narażone na przeciążenie emocjonalne skutkujące objawami psychopatologicznymi. 2. U ponad połowy badanych wystąpiły objawy psychopatologiczne diagnozowane za pomocą CHQ12. 3. Dominującym problemem są zaburzenia emocjonalne, zaburzenia snu, napięcie, złość. W następnej kolejności symptomy depresji oraz zaburzeń psychosomatycznych. 4. Wykazano, że w badanej grupie zdecydowana większość matek przejawiała niskie poczucie własnej skuteczności. 5. Stan psychiczny matek wpływa na jakość opieki nad przewlekle chorym dzieckiem dlatego wsparcie i opieka psychologiczna powinny być elementem leczenia.